Heeft u een vergunning nodig?
Meestal niet. Het vervangen van kozijnen waarbij de maat en de indeling gelijk blijven, is in de regel vergunningsvrij. Dat geldt ook als u van hout naar kunststof gaat of een andere kleur kiest, zolang het aanzicht van de woning niet wezenlijk verandert. De uitzonderingen zijn een beschermd stadsgezicht, een monument en een verandering van de indeling of de maat. Dan beslist de gemeente.
Omdat de regels per gemeente en per adres verschillen, zoeken wij het voor elk adres uit voordat wij een offerte maken. U hoort van ons of er iets nodig is, en wat.
Wat is vergunningsvrij?
Onder het Besluit bouwwerken leefomgeving is het vervangen van kozijnen en glas vergunningsvrij als het gaat om onderhoud of om vervanging waarbij de detaillering, profilering en vormgeving niet wijzigen. Simpel gezegd: een nieuw kozijn op de plek van het oude, met dezelfde indeling in vaste en draaiende delen, is onderhoud. De gemeente hoeft er niet naar te kijken.
Ook een andere kleur is meestal geen probleem. Een woning met bruine houten kozijnen mag antraciet kunststof krijgen zonder aanvraag, tenzij de woning in een beschermd gebied staat.
Wanneer heeft u wel een vergunning nodig?
Beschermd stadsgezicht. De binnensteden van Alkmaar en Hoorn zijn beschermd stadsgezicht, net als het Westerhoutkwartier in Alkmaar, de Zaanse Schans en Haaldersbroek in Zaandam. In zulke gebieden gelden strengere regels voor de voorgevel. Alkmaar vraagt bijvoorbeeld een omgevingsvergunning als u de gevel verandert van kleur of materiaal, of als originele houten of stalen kozijnen kunststof worden. De welstandscommissie beoordeelt dan of het aanzicht behouden blijft.
Monumenten. Bij een rijksmonument of gemeentelijk monument is altijd een vergunning nodig voor wijzigingen aan de buitenkant, dus ook voor de kozijnen. Hoorn telt ruim 380 rijksmonumenten en ruim 400 gemeentelijke monumenten; daar hoort een aanvraag bij het werk.
Een andere indeling of maat. Wilt u een raam groter maken, twee ramen samenvoegen tot één pui, een schuifpui in een gesloten muur of een dakkapel plaatsen, dan verandert de gevel. Daarvoor is een omgevingsvergunning nodig, ook buiten beschermde gebieden. Aan de achterkant zijn de regels ruimer dan aan de voorkant.
Verenigingen van eigenaren. Woont u in een appartement, dan is het kozijn vaak eigendom van de vereniging. Dan is toestemming van de VvE nodig, los van de gemeente.
Hoe werkt een aanvraag?
De aanvraag gaat via het Omgevingsloket. U heeft tekeningen nodig van de bestaande en de nieuwe situatie, met maten, indeling, kleur en materiaal. Wij maken die tekeningen voor u en leveren de gegevens van het profiel en het glas. De gemeente beoordeelt de aanvraag, in beschermde gebieden met advies van de welstandscommissie. Reken op enkele weken tot enkele maanden; die tijd komt bij de levertijd van 4 tot 8 weken.
De gemeente rekent leges voor de aanvraag; de hoogte verschilt per gemeente en staat op de gemeentesite.
Wat gebeurt er als u zonder vergunning bouwt?
De gemeente kan handhaven: een boete, of in het uiterste geval de eis om de oude situatie te herstellen. Dat laatste is bij kozijnen kostbaar. Het is dus verstandig het vooraf uit te zoeken, en dat doen wij standaard. Bij twijfel vragen wij het na bij de gemeente voordat u tekent.
Hoe zorgen wij dat het aanzicht klopt?
In beschermde gebieden kiezen wij een verdiept profiel dat de vorm van het houten kozijn volgt, met rechte hoekverbindingen en, waar het origineel die had, roeden tussen het glas. De kleur stemmen wij af op de bestaande gevel. Zo komt de aanvraag met een ontwerp dat de welstandscommissie herkent, en blijft de straat eruitzien zoals hij eruitzag.
Kort samengevat
Zelfde maat en indeling, buiten beschermd gebied: geen vergunning. Beschermd stadsgezicht, monument, andere maat of indeling: wel een vergunning, en wij regelen de tekeningen. Appartement: ook de VvE. Twijfel: wij zoeken het uit voor uw adres, voordat u iets tekent.
Wat betekent dit per plaats in ons werkgebied?
Alkmaar. De binnenstad en het Westerhoutkwartier zijn beschermd stadsgezicht. Voor de voorgevel is daar een omgevingsvergunning nodig bij een ander materiaal of een andere kleur. Daarbuiten, in wijken als Overdie, De Mare en Daalmeer, is vervangen met gelijke maat en indeling vergunningsvrij.
Hoorn. De binnenstad is beschermd stadsgezicht en telt ruim 380 rijksmonumenten. Daar is een aanvraag eerder regel dan uitzondering. In de Grote Waal, Risdam en Kersenboogerd niet.
Zaandam. De Zaanse Schans en Haaldersbroek zijn beschermd dorpsgezicht; de rest van de stad niet, ook de Zaanse houten woningen langs de linten niet, tenzij het pand een monument is.
Haarlem. De binnenstad en de Haarlemmerhout zijn sinds 5 december 1990 beschermd stadsgezicht. Voor de voorgevel is daar een aanvraag gebruikelijk, vooral als originele houten of stalen kozijnen kunststof worden. In Schalkwijk, Boerhaavewijk en Europawijk niet.
Naarden en Bussum. Naarden-Vesting is beschermd stadsgezicht met veel monumenten; daar begint elk plan bij de gemeente. In Bussum hebben Het Spiegel en het Brediuskwartier een beschermde status, de rest van de plaats niet.
Hilversum en Blaricum. Hilversum telt ruim 200 rijksmonumenten en 750 gemeentelijke monumenten, met beschermde gebieden als Plan Oost en het villagebied in het noordwesten. In Blaricum is de oude dorpskern beschermd dorpsgezicht. In Kerkelanden, de Hilversumse Meent, Bijvanck en de Blaricummermeent geldt de hoofdregel.
Amstelveen, Hoofddorp en Heemskerk. Vrijwel de hele woningvoorraad is hier naoorlogs, dus vervangen met gelijke maat en indeling is in de regel vergunningsvrij. Bij een appartement beslist de VvE mee, ook als de gemeente niets hoeft te vinden.
Purmerend, Heerhugowaard, Den Helder, Schagen en de dorpen. Buiten de historische kernen en zonder monumentstatus geldt de hoofdregel: gelijke maat en indeling, geen vergunning. Bij een dakkapel of een grotere pui wel.
Twijfelt u over uw adres? Dat is precies wat wij bij elk adviesgesprek als eerste uitzoeken.
Hoe lang duurt een vergunning?
De wettelijke beslistermijn voor een reguliere omgevingsvergunning is acht weken, met een mogelijke verlenging van zes weken. In de praktijk is de gemeente vaak sneller bij een complete aanvraag met duidelijke tekeningen. Die tijd loopt deels gelijk met onze levertijd: wij bestellen de kozijnen pas als de vergunning binnen is, zodat u nooit kozijnen betaalt die u niet mag plaatsen.
Hoe zit het met ventilatieroosters en nieuwe indelingen?
Een ventilatierooster in het kozijn verandert het aanzicht een beetje en telt in beschermde gebieden soms mee bij de beoordeling. Een andere indeling, bijvoorbeeld van drie smalle ramen naar één breed raam, is buiten beschermd gebied aan de achterkant meestal vergunningsvrij en aan de voorkant niet. Ook hier geldt: wij zoeken het uit voor uw adres en tekenen het uit voor de aanvraag als die nodig is.
Wat als u het niet zeker weet?
Bel de gemeente of kijk in het Omgevingsloket met uw adres; daar staat of uw woning in een beschermd gebied ligt of een monument is. Of laat het ons doen: het is de eerste vraag die wij bij elk adviesgesprek beantwoorden, en het kost u niets. Liever een week wachten op zekerheid dan een kozijn dat er later weer uit moet.

